Özgün Metin

Vezin: Fâilâtün Fâilâtün Fâilâtün Fâilün

Bend-i âhın-lan murâbıṭ ol velîler bâbına
Ḳurb-ı Ḥaḳḳ’a rükn-i a‘ẓamdır ‘azîzim râbıṭa

Günümüz Türkçesiyle

1. Velîlerin kapısına demir bağla bağlan; azizim, rabıta Hakk'a yakınlığın en büyük rüknüdür.

Edebî ve Tarihî Yorum

Tek Beyitte Rabıta

Rabıta bâbının bütün tartışması burada iki mısraa iner: mürîd velîlerin kapısına “bend-i âhın”, demir bağla bağlanmalıdır; rabıta, Hakk'a yakınlığın en büyük rüknüdür. Bâbın başında, mesnevî beyitlerinin arasına düşen bu beyti neşir “Beyit” başlığıyla ayrıca basar. Ölçüsü “Fâilâtün Fâilâtün Fâilâtün Fâilün”dür.

“Murâbıṭ” kelimesi seçilerek kurulmuş bir ses oyunu vardır. Murâbıt, sınır karakolunda nöbet tutan, bir yere bağlanıp oradan ayrılmayan kişidir; “râbıta” ile aynı kökten gelir. Şair mürîdi, velîlerin kapısında nöbet tutan bir murâbıt olarak tasvir eder; demir bağ imgesi bu bağlılığın kopmazlığını anlatır. Beytin ikinci mısraındaki “rükn-i a‘ẓam”, en büyük direk, tarikatın yapısında rabıtaya verilen yeri gösterir.

Mesnevînin uzun savunmasından sonra bu beytin gelmesi, öğretinin ezberlenecek bir formüle indirilmesi gibidir. Kimin olduğu kayda geçmemiştir. Dilinin ve kafiyesinin kitabın öteki beyitlerinden ayrılmaması, onu Süleyman Efendi'nin kendi kalemine bağlamayı muhtemel kılar.

Kaynakça

Çevrimiçi kaynaklar