"Turâb ol gönül, turâb ol" adı aynı buyruğu iki kez söyler: toprak ol, ey gönül, toprak ol. Turâb Arapça kökenli bir kelimedir ve toprak demektir. Yücel'in 2018 tablolarında bu ada iki işaret düşülmüştür, kırık hava ve 5/8; kaynağın türkü hakkında söylediği bundan ibarettir.
Künye
- Repertuvar no: yok; TRT'nin Amasya listesinde bulunmaz
- Yöre: Amasya
- Tür: kırık hava
- Usul: 5/8
- Makam: verilmemiş
- Kaynak kişi, derleyen, derleme yeri ve tarihi: belirtilmemiş
- Söz ve müzik: belirtilmemiş
- Kaynak yayın: Haluk Yücel 2018, Tablo 5 (s. 380) ve Tablo 6 (s. 384)
- Bağlantı: TRT bağlantısı yok; kaynak makale
Sözleri
Elde yalnız ad var. Toprak olmak, Türkçede alçakgönüllü olmayı da ölmeyi de anlatabilen bir deyimdir; türküde hangisinin kastedildiğini dizeler bilinmeden söylemek mümkün değil. Sözler ve nota yayımlanmış bir kaynakta Amasya künyesiyle bulunamadı.
Hikâyesi
Buyruğun bir yasın içinden mi, bir öğüt olarak mı söylendiği bilinmiyor; türküyü bir kişiye ya da olaya bağlayan kayıt yok.
Müzikal Özellikleri
Yücel'in usul tablosunda "Turâb ol gönül" ile hemen altındaki "Yeşilırmak ne akarsın boşuna" aynı sütunu, 5/8'i paylaşır. Bundan öte bir müzikal bilgi, örneğin makam, ses alanı ya da bölüm yapısı, makalede bu eser için verilmemiştir.
Okuyanlar ve Kayıtlar
Türküyü okuyan bir sanatçı, bir albüm ya da arşiv kaydı belgelenmemiştir. Yücel'in malzemesi TRT repertuvarından, albümlerden ve halk ağzından gelir, ama bu türkünün üçünden hangisine dayandığı belirtilmez. Yöre ezgilerinin toplu anlatımı Yeşilırmak'ın Ezgisi yazısındadır.
Kaynakça
- Haluk Yücel, "Amasya Türkülerinin Söz ve Müzik Unsurları Bakımından İncelenmesi", Sosyal Bilimler Dergisi, 5(22), 2018, s. 372-386 (kullanılan: s. 372, 380, 384). https://sobider.com/files/sobider_makaleler/1988831788_4168 Haluk YÜCEL.pdf
Çevrimiçi kaynaklar






