Başlığı tek başına tam bir öğüt cümlesidir: "Bahtın kara olsa, sen kara olma." Haluk Yücel'in 2018 tarihli çalışmasında türkü kırık havalar arasında yer alır, usulü dört zamanlıdır. Listede kalan her şey, yani sözlerin devamı, kaynak kişisi, derleyeni ve makamı boştur.
Künye
- Repertuvar no: yok; TRT repertuvarında Amasya yöresine kayıtlı değildir
- Yöre: Amasya
- Tür: kırık hava
- Usul: 4/4
- Makam: verilmemiş
- Kaynak kişi, derleyen, derleme yeri ve tarihi: kayıtlı değil
- Söz ve müzik: anonim
- Kaynak yayın: Haluk Yücel, 2018, Tablo 5 (s. 380), Tablo 6 (s. 383)
- Arşivdeki yeri: gösterilmemiş
- Bağlantı: TRT bağlantısı yoktur; Yücel'in makalesi
Sözleri
Bahtın kara olsa, sen kara olma
Anlamı açıktır: talihin kara olsa da sen kendin kara olma. "Baht" talih, kader demektir; dize, kötü talihle insanın kendisini birbirinden ayırır ve karşısındakine "sen" diye seslenir. On bir heceli bir dizedir, ama kime söylendiği ve türkünün geri kalanında ne anlatıldığı bilinmiyor. Ne bütün sözleri ne notası ne de sesi herhangi bir yayında bulunabildi.
Hikâyesi
Bu öğüdün hangi olay üzerine, kime söylendiğini aktaran bir anlatı kayda geçmemiştir.
Müzikal Özellikleri
Tür tablosunda yeni bir sayfayı bu türkü açar. Usul tablosunda önünde yine 4/4'lük "Amasyalı, Zileli (Gümüşhacıköy)", ardında 9/8'lik "Geline bakın, geline / Kınalar yakmış eline" vardır. Kendisi, Yücel'in sayımında Amasya türkülerinin birinci sıradaki usulü olan dört zamanlı kalabalık grubun içindedir; dizisi ve ses alanı hakkında ise makale bir bilgi vermez.
Okuyanlar ve Kayıtlar
Tablodaki iki komşu da TRT repertuvarındadır ve ayrı sayfalarda anlatılır: Amasyalı Zileli ile Geline Bakın Geline. "Bahtın kara olsa" ise repertuvarın Amasya bölümünde yoktur ve Yücel'in tablosundan başka bir kayda geçmemiştir. Yücel türkülerini hangi albümlerden ve kimlerden derlediğini tek tek belirtmediği için bu türküyü okuyan bir sanatçı adı verilemiyor. Şehrin ve ilçelerinin bilinen ezgileri Yeşilırmak'ın Ezgisi'nde bir araya getirilmiştir.
Kaynakça
- Haluk Yücel, "Amasya Türkülerinin Söz ve Müzik Unsurları Bakımından İncelenmesi", Sosyal Bilimler Dergisi, 5(22), 2018, s. 372-386 (kullanılan: s. 379-380, 383-385). https://sobider.com/files/sobider_makaleler/1988831788_4168 Haluk YÜCEL.pdf
Çevrimiçi kaynaklar






