Abdîzâde Hüseyin Hüsâmeddîn Yasar · İKİNCİ BÂB · BİRİNCİ FASIL
Ansiklopedi · Amasya Tarihi, 6. Cilt, s. 218 • Hazırlayan: Doç. Dr. Recep Orhan ÖZEL - Doç. Dr. Metin HAKVERDİOĞLU
[701] Amasya a’yânından el-Hâc Feyzullah Efendi bin el-Hâc Hüseyin Ağa bin el-Hâc İsmâil Efendi bin Mehmed Efendi bin el-Hâc Feyzullah Efendi’nin oğludur. Birinci bölükte mukayyed yeniçeri 1191’den itibâren Amasya serdârı 1203’de serdengeçtiler ağası olarak Rus harbine gitdi.
Muhârebede yararlıklar gösterdiğinden Turnacıbaşılık pâyesi ile taltîf edildi. Muhârebeden avdetinde yine defa’âtle yeniçeri serdârı, meclis-i hâciyân ve a’yân a’zâsı olup 1216 hudûdunda vefât etdi.
Amasya ileri gelenlerinden Hacı Feyzullah Efendi bin Hacı Hüseyin Ağa bin Hacı İsmail Efendi bin Mehmed Efendi bin Hacı Feyzullah Efendi'nin oğludur. Birinci bölükte kayıtlı yeniçeri olup 1191'den itibaren Amasya serdarı idi. 1203'te serdengeçtiler ağası olarak Rus savaşına gitti.
Savaşta yararlılıklar gösterdiğinden turnacıbaşılık payesi ile ödüllendirildi. Savaştan dönüşünde yine defalarca yeniçeri serdarı, hacılar meclisi ile ayan meclisi üyesi olup 1216 dolaylarında öldü.
Maddenin dikkat çekici yanı, kişinin beş kuşaklık soy zincirini vermesidir: bu, ailenin Amasya'da köklü bir hacı ve ayan ailesi olduğunu gösterir. Yeniçeri ocağında kayıtlı olmakla birlikte Amasya'da "serdar" olarak anılması, kişinin yerel yeniçeri örgütünün başında bulunduğunu düşündürür. Hüsameddin bu kişiyi ayan meclisinin üyesi olarak da anar. Ayanlık ve mütesellimlik konusunda XVIII. yüzyılda yerel hânedanların yükselişi bilinmektedir; ancak bu maddedeki kişi bu çerçevede özel olarak incelenmemiştir.
Hicrî 1203 yılı yaklaşık 1788-89'a, 1216 yılı yaklaşık 1801-02'ye denk gelir. "Rus savaşı"ndan kastın hangi savaş olduğu metinde belirtilmemiştir; bu, tarihe bakılarak yorumlanmıştır. Başka kaynaklarda bu kişiye dair bilgiye rastlanmadı.