Köprülüdür. Yeniçerilerden Kıldır Mehmed’in oğludur. Köprü ve Amasya’da ulemâdan tahsîl-i ulûm ederek ders-i âm ve Köprü’de Abdulganizâde Câmii şerîfinde kürsî şeyhî oldu. [672] Hayli müddet tezkîr ve ibadetle meşgûl olduğu halde 1191’de vefât etdi. Sâlih, mutesallib, bir zât idi. Mahdûmu “Şehîd Müftü” demekle meşhûr es-Seyyid eş-Şeyh Mustafa Efendi’dir.
Abdîzâde Hüseyin Hüsâmeddîn Yasar · İKİNCİ BÂB · BİRİNCİ FASIL
Ahmed Efendi-Kıldırzâde Hâfız
Ansiklopedi · Amasya Tarihi, 6. Cilt, s. 209 • Hazırlayan: Doç. Dr. Recep Orhan ÖZEL - Doç. Dr. Metin HAKVERDİOĞLU
Günümüz Türkçesiyle
Köprülüdür. Yeniçerilerden Kıldır Mehmed'in oğludur. Köprü'de ve Amasya'da âlimlerden ilim öğrenip genel ders verme yetkisini aldı ve Köprü'de Abdulganizâde Camii'nde kürsü şeyhi oldu. Uzun süre vaaz ve ibadetle uğraştı, 1191'de [1777-78] vefat etti. Dindar ve dinî konularda sağlam, sert duruşlu bir kişiydi. Oğlu, "Şehid Müftü" diye tanınan Seyyid Şeyh Mustafa Efendi'dir.
Açıklamalar ve Araştırma
Metindeki Eski Kelimeler
- tahsîl-i ulûm: ilim öğrenme
- ders-i âm: genel ders vermeye yetkili âlim
- kürsî şeyhi: camide kürsüde vaaz veren görevli
- tezkîr: hatırlatma, vaaz
- sâlih: dindar, dürüst
- mutesallib: dinde sağlam ve sert duruşlu
- mahdûm: oğul
Köprü'de Kürsü Şeyhliği
Kürsü şeyhi, büyük camilerde belirli günlerde halka dinî konularda ders ve vaaz veren görevliydi. Kıldırzâde Hâfız Ahmed Efendi'nin ilmi hem Köprü'de hem Amasya'da öğrenmiş olması, Amasya'nın çevre kasabalara âlim yetiştirdiğini düşündüren örneklerden biridir. Babası yeniçeriydi; yani din görevlisi bir oğul, askerî bir aileden çıkmıştır.
Metin oğlundan yalnızca "Şehid Müftü" lakabıyla söz eder; lakabın sebebi bu maddede anlatılmaz. Abdulganizâde Camii ve "Şehid Müftü" hakkında yapılan aramada güvenilir bir kaynağa ulaşılamadı.
Kaynakça
- Abdîzâde Hüseyin Hüsâmeddîn Yasar, Amasya Tarihi, Amasya Belediyesi Kültür Yayınları, 2022, 6. Cilt, s. 209–209. amasya.bel.tr