İbrâhim Hıfzî Paşa-Ocak İmâmızâde es-Seyyid

Günümüz Türkçesiyle

Amasyalıdır. İstanbul'da Ocak İmamı diye tanınan Amasyalı Emîr Ağazâde es-Seyyid el-Hâc Halîl Efendi'nin oğludur; Halîl Efendi, es-Seyyid Mustafa Ağa'nın, o da Emîr es-Seyyid Mehmed Ağa'nın oğludur. Amasya'nın ileri gelenlerinin başı Gürcüzâde el-Hâc İbrahim Bey'in torunudur. Tarihçe olarak es-Seyyid Hıfzî İbrahim Paşa diye tanındığından, hâl tercümesi aşağıda "hâ" harfi altında gelecektir.

Açıklamalar ve Araştırma

Metindeki Eski Kelimeler

• Ocak İmâmı: bir askerî ocağın imamı (kesin ocak metinden anlaşılmaz)
• aynü'l-a'yân: eşrafın en seçkini, ileri gelenlerin başı
• kerîmezâde: kız çocuğunun oğlu, kızından olan torun
• terceme-i hâl: hayat hikâyesi, biyografi
• harf-i hâ: Arap alfabesinin "hâ" harfi; kitap harflere göre sıralıdır

Bir Yönlendirme Maddesi

Bu madde kısa ve yönlendirme niteliğindedir: İbrahim adlı kişinin asıl hâl tercümesi kitabın "hâ" harfi altındadır, çünkü o kişi Hıfzî İbrahim Paşa adıyla tanınır. Maddedeki "kerîmezâde" kelimesi, İbrahim Paşa'nın annesi tarafından Gürcüzâde İbrahim Bey'in torunu olduğunu gösterir. Gürcüzâde İbrahim Bey, aynı ciltteki "İbrahim Bey-Gürcüzâde el-Hâc" maddesinde anlatılan, Amasya'nın ileri gelen ailelerinden birinin mensubudur; o maddede ailenin "Büyük Gürcü Ali Bey" soyundan geldiği belirtilir.

Paşa'nın "Ocak İmâmızâde" ve "Emîr Ağazâde" adları baba tarafındaki seyyid soyunu ve imamlık geleneğini gösterir. Hıfzî İbrahim Paşa hakkında ayrıntı, kitabın ilgili maddesinde ve başka kaynaklarda aranmalıdır; bu maddenin yazımı sırasında araştırılan kaynaklarda bu kişiye dair ayrı bilgiye rastlanmadı.

Kaynakça

• Abdîzâde Hüseyin Hüsâmeddîn Yasar, Amasya Tarihi, Amasya Belediyesi Kültür Yayınları, 2022, 6. Cilt, s. 62–62. amasya.bel.tr