AMASYA 05

Abdîzâde Hüseyin Hüsâmeddîn Yasar · İKİNCİ BÂB · BİRİNCİ FASIL

Aydın Bey-Aydınoğlu

Ansiklopedi · Amasya Tarihi, 6. Cilt, s. 26 • Hazırlayan: Doç. Dr. Recep Orhan ÖZEL - Doç. Dr. Metin HAKVERDİOĞLU

Özgün Metin

Amasyalıdır. Ümerâdan Hacı Savcı Bey bin Umûr Bey bin Mehmed Bey bin Aydın Bey mahdûmudur. Hacı Şâdgeldi Paşa ümerâsından olup Saz mâlikânesi mutasarrıfı idi. 768 sâlinden sonra vefât etdi. Mahdûmları Ali, Hamza Beylerdir.

Araştırma Makalemiz Editör: Mevlüt Erdem Öztürk

Günümüz Türkçesiyle

Amasyalıdır. Emirlerden Hacı Savcı Bey'dir; Umur Bey'in, onun Mehmed Bey'in, onun da Aydın Bey'in oğludur. Hacı Şadgeldi Paşa'nın emirlerinden olup Saz mülkünün sahibiydi. 768 yılından [1366-67] sonra öldü. Oğulları Ali ve Hamza Beylerdir.

Açıklamalar ve Araştırma

Metindeki Eski Kelimeler

  • ümerâ: emirler
  • mahdûm: oğul
  • mutasarrıf: bir mülkü kullanan, yöneten kişi

Hacı Şadgeldi'nin Emirleri

Hacı Savcı Bey'in bağlı olduğu Hacı Şadgeldi, Amasya Emiri olarak 1359'dan öldüğü 1381'e kadar şehri yönetmiş, Eretnaoğulları devleti dağılırken kendi başına davranan emirlerden biri olmuştur. Hüsameddin'in 768 [1366-67] yılından sonra öldüğünü yazdığı bir emirin bu dönemde Şadgeldi'nin emrinde bulunması tarihlerle uyuşur: Eretna hükümdarı Mehmed Bey'in Sivas'ta öldürülmesi (1365) ve ardından emirlerin bağımsızlaşması bu yıllara denk gelir.

Soy zinciri dikkat çekicidir. "Umur Bey, Mehmed Bey, Aydın Bey" sıralaması, Batı Anadolu'daki Aydınoğulları'nın kurucuları olan Aydın Bey, Mübârizeddin Mehmed Bey ve İzmir Beyi Umur Bey'in adlarını anımsatır. Ancak Aydınoğulları üzerine yazılmış ansiklopedi maddesinde Hacı Savcı adında bir Amasyalı emire ya da Amasya'ya yerleşmiş bir koldan söz edilmez. Hüsameddin bu aileyi Amasya'da Saz mülküne sahip yerel bir soy olarak anlatır; iki ailenin birbirine bağlı olup olmadığı bu araştırmada belirlenemedi.

Saz mülkü ve Hacı Savcı Bey hakkında başka kaynaklarda bilgiye rastlanmadı.

Kaynakça

Birincil kaynaklar

  • Abdîzâde Hüseyin Hüsâmeddîn Yasar, Amasya Tarihi, Amasya Belediyesi Kültür Yayınları, 2022, 6. Cilt, s. 26–26. amasya.bel.tr

Akademik çalışmalar

Diğer kaynaklar

6. Cilt içindekiler