Amasya Müftüsü el-Hâc Servahdî Mustafa Efendi’nin [322] mahdûmudur. Bade’t-tahsîl ders-i âm ve birkaç müftüye müsevvid ve emînü’l-fetvâ olup 1230’da vefât etdi. Âlim, fakîh, ferâizde mâhir idi. Mahdûmu es-Seyyid el-Hâc Süleyman Efendi ve birâderi es-Seyyid el-Hâc Abdullah Efendi’dir. Bunun mahdûmu es-Seyyid el-Hâc Servahdî Ahmed Efendi’dir.
Abdîzâde Hüseyin Hüsâmeddîn Yasar · İKİNCİ BÂB · BİRİNCİ FASIL
Emîn Mehmed Efendi-Servahdîzâde es-Seyyid el-Hâc
Ansiklopedi · Amasya Tarihi, 7. Cilt, s. 361 • Hazırlayan: Prof. Dr. Safi ARPAGUŞ- Prof. Dr. Ahmet Hakkı TURABİ
Günümüz Türkçesiyle
Amasya Müftüsü el-Hâc Servahdî Mustafa Efendi'nin oğludur. Öğrenimden sonra herkese açık ders verdi; birkaç müftünün fetva müsveddelerini hazırlayan ve fetva emini olup 1230'da [1814-15] öldü. Âlim, fıkıh bilgini ve miras hukukunda usta idi. Oğlu es-Seyyid el-Hâc Süleyman Efendi, kardeşi es-Seyyid el-Hâc Abdullah Efendi'dir. Bunun oğlu es-Seyyid el-Hâc Servahdî Ahmed Efendi'dir.
Açıklamalar ve Araştırma
Metindeki Eski Kelimeler
- mahdûm: oğul
- bade't-tahsîl: öğrenimden sonra
- ders-i âm: herkese açık ders veren hoca
- müsevvid: müsvedde yazan, taslak hazırlayan
- emînü'l-fetvâ: fetva işlerinin kayıt ve emanetinden sorumlu görevli (bu anlam metnin bağlamından alınmıştır)
- fakîh: İslâm hukuku bilgini
- ferâiz: İslâm miras hukuku
Okunamayan Bir Bağlantı
Metindeki "Bunun mahdûmu" ifadesi, ondan önce anılan kardeş Abdullah Efendi'ye mi yoksa oğul Süleyman Efendi'ye mi gönderme yaptığını açıkça göstermez; cümle dizilişine göre Abdullah Efendi'nin oğlu olması daha olasıdır (çıkarım). Servahdî Ahmed Efendi'nin kimliğini kesinleştirecek bir kayda rastlanmadı.
Aranıp Bulunamayanlar
Servahdî ailesinin ya da Amasya müftüsü Mustafa Efendi'nin ve oğlunun adı üzerine yapılan aramalarda, bu kişilere dair bilgi veren bir kaynağa rastlanmadı. Amasya müderrislerini II. Abdülhamid dönemi Meşîhat Arşivi belgelerine göre inceleyen çalışma, 1230'da ölen bir müftü ve fetva emini hakkında bilgi içermez (çıkarım). Başka kaynaklarda bu kişiye dair bilgiye rastlanmadı.
Kaynakça
- Abdîzâde Hüseyin Hüsâmeddîn Yasar, Amasya Tarihi, Amasya Belediyesi Kültür Yayınları, 2022, 7. Cilt, s. 361–361. amasya.bel.tr
- Hasan Telli, "Meşihat Arşivi'ne Göre Amasya Müderrisleri", Kocatepe İslami İlimler Dergisi, 7/2 (2024), s. 732–758. https://dergipark.org.tr/tr/pub/kiid/issue/88516/1512049