AMASYA 05

Abdîzâde Hüseyin Hüsâmeddîn Yasar · İKİNCİ BÂB · BİRİNCİ FASIL

İbrâhim Efendi-Müftüzâde es-Seyyid el-Hâc

Ansiklopedi · Amasya Tarihi, 6. Cilt, s. 60 • Hazırlayan: Doç. Dr. Recep Orhan ÖZEL - Doç. Dr. Metin HAKVERDİOĞLU

Özgün Metin

Amasyalıdır. Amasya müftüsü es-Seyyid el-Hâc Ali Efendizâde es-Seyyid eş-Şeyh Halîl Efendi’nin mahdûmudur. Amasya müftüsü Tokâdî es-Seyyid eş-Şeyh Mustafa ve Çorumlu es-Seyyid el-Hâc Ali Efendilerden ikmâl-i tahsîl edib ders-i âm ve ba’dehû Osmân Çelebi Dârü’l-Hadîsine müderris olduğu hâlde 1180 hudûdunda vefât etdi. Ulemâ-yı ma’rûfeden idi.

Araştırma Makalemiz Editör: Mevlüt Erdem Öztürk

Günümüz Türkçesiyle

Amasyalıdır. Amasya müftüsü es-Seyyid el-Hâc Ali Efendizâde es-Seyyid eş-Şeyh Halîl Efendi'nin oğludur. Amasya müftüsü Tokatlı es-Seyyid eş-Şeyh Mustafa ile Çorumlu es-Seyyid el-Hâc Ali Efendi'den öğrenimini tamamlayıp genel ders verme yetkisini aldı, ardından Osman Çelebi Dârülhadisi müderrisi oldu ve 1180 [1766-67] dolaylarında vefat etti. Tanınmış âlimlerdendi.

Açıklamalar ve Araştırma

Metindeki Eski Kelimeler

  • mahdûm: oğul
  • ikmâl-i tahsîl: öğrenimi tamamlama
  • ders-i âm: herkese açık ders verme, genel ders verme yetkisi
  • Dârülhadis: hadis ilmi okutulan yüksek dereceli medrese
  • müderris: medresede ders veren öğretim üyesi
  • hudûdunda: dolaylarında
  • ulemâ-yı ma'rûfe: tanınmış âlimler

Müftü Oğlu Müderris

Madde, babası Amasya müftüsü olan bir müderrisi anlatır. Aynı ciltte müftülük ve müderrisliğin bir aileden ötekine geçtiği örnekler çoktur; bu kayıt da onlardan biridir. Hüsameddin ölüm tarihini 1180 "dolayları" diye verir, yani yıl kesin değildir.

Müderrisliğin Osmanlı'daki işleyişi şöyleydi: medrese öğrenimini bitirip icazet alan kişi kazaskerin defterine yazılır ve sırasını beklerdi. Sırası gelince en aşağı medreseden başlayarak derece derece yükselirdi. Maddedeki Osman Çelebi Dârülhadisi, bu basamakların üst kısmında yer alan bir hadis medresesidir. Medresenin yeri, kuruluşu ve vakfı hakkında okuduğum kaynaklarda bilgi bulunamadı. Başka kaynaklarda bu müftü ve müderrise dair bilgiye de rastlanmadı.

Kaynakça

6. Cilt içindekiler