AMASYA 05

Abdîzâde Hüseyin Hüsâmeddîn Yasar · BİRİNCİ BÂB · YEDİNCİ FASIL

Sultân Rükneddîn Kayser Hân

Ansiklopedi · Amasya Tarihi, 2. Cilt, s. 340 • Hazırlayan: Prof. Dr. Mehmet ARSLAN

Özgün Metin

Esbak Amasya hükümdârı Nâsıreddîn Süleyman Hân'ın şehzâdesi olup bu târîhde Amasya hükümdârı olduğu Gülşen-i Tevârîh'de görülmüş ve 615 recebinde hâkim-i Simre bulunmuş ise de ne sûretle Amasya'yı zabt ederek icrâ-yı hükûmet eylediği anlaşılamadı. Fakat 616 senesi evâhirinde Konya hükümdârı Sultân İzzeddîn Keykâvus vefât ederek yerine birâderi Alâ'addîn Keykubâd Konya'da câlis-i taht-ı Selçûkî olduğu esnâda Amasya Selçûk Şâh idâresinde bulunmuşdur.

Araştırma Makalemiz Editör: Mevlüt Erdem Öztürk

Günümüz Türkçesiyle

Eski Amasya hükümdarı Nâsıreddin Süleyman Han'ın oğludur. Gülşen-i Tevârîh'te bu tarihte Amasya hükümdarı olduğu görülmüş ve 615 Receb'inde [1218] Simre hâkimi bulunmuştur; ancak Amasya'yı nasıl ele geçirip yönetimi nasıl yürüttüğü anlaşılamamıştır. Fakat 616 yılı sonlarında Konya hükümdarı Sultan İzzeddin Keykâvus ölüp yerine kardeşi Alâeddin Keykubad Konya'da Selçuklu tahtına oturduğu sırada Amasya, Selçuk Şah'ın yönetimindeydi.

Açıklamalar ve Araştırma

Metindeki Eski Kelimeler

  • sâbık: önceki, eski
  • hâkim-i Simre: Simre'nin yöneticisi
  • icrâ-yı hükûmet: yönetimi yürütme
  • evâhir: son günler, sonlar
  • câlis-i taht: tahta oturan

Kayser Şah Üzerine

Hüsameddin, Kayser Şah'ın Amasya'yı nasıl ele geçirdiğini kendisinin de bilmediğini açıkça yazar. Kaynakları taradığımızda Kayser Şah adlı bir Simre valisi ya da Nâsıreddin Süleyman Han'ın oğlu hakkında ayrıca bilgi bulunmadı. Bilgi, Hüsameddin'in anlattığına göre Gülşen-i Tevârîh'e dayanır.

Keykâvus'un ölümü (1220) ve kardeşi Alâeddin Keykubad'ın tahta çıkışı ise Selçuklu kaynaklarında bilinen olaylardandır. Keykâvus 1211'de tahta çıkmış, 1220'de ölmüştür. Hüsameddin'in 616 sonları olarak verdiği tarih bununla uyumludur. Keykubad'ın Amasya'yı bu dönemde kendine nasıl bağladığı sonraki maddede, Selçuk Şah anlatılırken ele alınır.

Kaynakça

Birincil kaynaklar

  • Abdîzâde Hüseyin Hüsâmeddîn Yasar, Amasya Tarihi, Amasya Belediyesi Kültür Yayınları, 2022, 2. Cilt, s. 340–340. amasya.bel.tr

Akademik çalışmalar

2. Cilt içindekiler