1943 gezisinin fişlerinde "karşılama" sözü ilk kez bu kayıtta geçer. Merzifon'a bağlı Kızıleğrek köyünün iki çalgıcısı, zurnasıyla Osman Keleş ve davuluyla Hüseyin Duran, heyete bir yol havası çalmış, fişe parçanın adı parantez içinde "Karşılama" diye eklenmiştir. Heyet sonraki haftalarda Karadeniz kıyısında da birkaç karşılama kaydedecekti. Merzifon'daki bu ilk örnek ise ne notaya alınıp basılmış ne de TRT'ye ulaşmıştır.

Künye

  • Repertuvar no: yok
  • Kaynak kişiler (çalanlar): Osman Keleş (zurnacı, doğumu rumî 1330), Hüseyin Duran (davulcu, rumî 1331); ikisi de Merzifon'un Türnük bucağına bağlı Kızıleğrek köyünden
  • Derleme yeri ve tarihi: Merzifon, 8 Temmuz 1943; ikisi de katalogda köşeli parantez içinde, Kaya'nın düzeltmesi
  • Derleyen: Ankara Devlet Konservatuvarı heyeti: Halil Bedii Yönetken, Muzaffer Sarısözen ve teknisyen Rıza Yetişen
  • Kaynak yayın: Celal Volkan Kaya, Ankara Devlet Konservatuvarı'nın Halk Müziği Alan Araştırmaları Kataloğu (İTÜ, 2014), sıra 3660
  • Arşivdeki yeri: Folklor Arşivi, plak 1121/B-2
  • Tür: yol havası, karşılama; sözsüz, davul ve zurna
  • Makam, usul: fişe geçmemiş
  • Müzik: anonim
  • Kaynak bağlantısı: Kaya'nın tezi; TRT bağlantısı yoktur

Sözleri

Katalog bu davul zurna havasına bir dize vermez. Notası ne bir derlemede ne de bir incelemede yayımlanmıştır. Ezgiyi bugün duyurabilecek tek belge, Hacettepe Üniversitesi Devlet Konservatuvarı'na geçen Folklor Arşivi'nde saklanan 1121 numaralı plaktır; parçanın fişi, TRT'nin 1970'lerde çoğalttığı fiş kopyaları arasındadır.

Derlemeler ve Varyantlar

Heyet aynı yaz Karadeniz kıyılarına indiğinde "karşılama" adını birkaç kez daha fişe yazmıştır: 16 Temmuz'da Bafra'da "Salınık (Urumeli Karşılaması)", 20 Temmuz'da Ordu'da "Karşılama (Kol Oyunu)", 27 Temmuz'da Şebinkarahisar'da "Misafir (Karşılama) Havası" ve 28 Temmuz'da Giresun'da "Kuşluhan Karşılaması". Bu parçaların Merzifon kaydıyla ezgi bakımından bir yakınlığı olup olmadığı notalar yayımlanmadan bilinemez; ortak olan yalnızca addır. TRT repertuvarındaki Merzifon Karşılaması ise Nejat Buhara'nın tarihsiz bir derlemesine dayanır ve onun bu 1943 kaydıyla ilişkisi de belirsizdir.

Hikâyesi

Parantezdeki söz iki türlü anlaşılabilir: hava bir karşılama töreninde çalınmış olabilir ya da "karşılama" bir oyun türünün adıdır. Fiş hangisi olduğunu söylemez; Merzifon'dan bu konuda derlenip basılmış bir anlatı da çıkmadı. Şebinkarahisar'daki "Misafir (Karşılama) Havası" başlığı konuk karşılamayı akla getirir, ama Merzifon fişinde böyle bir ek yoktur.

Müzikal Özellikleri

Karşılama, Musa Aslan'ın iki plağa yayılan "Kırklar Zamahı" kaydının ardından 1121 numaralı plağın B yüzünün sonuna alınmıştır. Zurnada Keleş, davulda Duran vardır; Kaya'nın icracı listesi yalnız kayıtta çalınan çalgıları gösterir. Katalogdaki tarihlere göre ikili 8 Temmuz'da heyete dokuz parça çalmış, hiçbirinin fişine söz dizesi yazılmamıştır. Dizisini ve usulünü fiş vermez.

Okuyanlar ve Kayıtlar

Keleş ile Duran'ın Merzifon oturumundan sayfası yayımlanmış parçalar Güreş (Dönmesi – Kapışması), Bıçak(?) Oyun Havası ve Gelin Ağlatma'dır. Plakta karşılamadan önce gelen semahın ayrı bir sayfası vardır. Karşılamanın 1943'ten sonraki bir icrasına kaynaklarda rastlanmıyor. Merzifon'un oyun havaları, ilin türküleriyle birlikte Yeşilırmak'ın Ezgisi başlıklı genel yazıdadır.

Kaynakça

Çevrimiçi kaynaklar