Amasya eşrâfından Abdî Bey bin Yörgüç Paşa’nın mahdûmudur. Meşâhîr-i züamâdan iken sonradan ümerâdan olup 890 senesi hudûdunda vefât etdi. Birâderi Yûsuf Bey’dir.
Abdîzâde Hüseyin Hüsâmeddîn Yasar · İKİNCİ BÂB · BİRİNCİ FASIL
Üveys Bey-Yörgüç Paşazâde
Ansiklopedi · Amasya Tarihi, 7. Cilt, s. 375 • Hazırlayan: Prof. Dr. Safi ARPAGUŞ- Prof. Dr. Ahmet Hakkı TURABİ
Özgün Metin
Araştırma Makalemiz
Editör: Mevlüt Erdem Öztürk
Günümüz Türkçesiyle
Amasya ileri gelenlerinden Abdî Bey bin Yörgüç Paşa'nın oğludur. Ünlü zeamet sahiplerinden iken sonradan emirlerden olup 890 [1485] sıralarında öldü. Kardeşi Yusuf Bey'dir.
Açıklamalar ve Araştırma
Metindeki Eski Kelimeler
- eşrâf: bir yerin ileri gelenleri, saygın aileleri
- mahdûm: oğul
- meşâhîr-i züamâ: ünlü zeamet sahipleri
- ümerâ: emirler, beyler
- hudûdunda: sıralarında, dolaylarında
- birâder: kardeş
Yörgüç Paşa'nın Torunları
Madde, Yörgüç Paşa'nın soyundan gelen bir Amasyalıyı anlatır; öncekilerden farklı olarak zincirin başında Hızır değil Abdî Bey vardır. Yörgüç Paşa'nın oğulları arasında kaynaklarda Hızır, Yûnus, Mustafa ve Molla Îsâ sayılır; Abdî ve Yusuf adlarına rastlanmadı. Bu yüzden Abdî Bey'in Yörgüç Paşa'nın kendi oğlu olup olmadığı doğrulanamadı. Hüsameddin'in "Yörgüç Paşazade" başlığını daha uzak soy için de kullanmış olması mümkündür; bu bir çıkarımdır. Başka kaynaklarda Üveys Bey'e, Abdî Bey'e ya da Yusuf Bey'e dair bilgiye rastlanmadı.
Üveys Bey'in ölüm tarihi 890 [1485], Yörgüç Paşa'nın ölümünden (1442) kırk üç yıl sonradır. Aile bu dönemde Amasya'da etkindi: Yörgüç Paşa'nın kardeşi Hızır Paşa (ö. 1466) ve onun oğlu Mehmed Paşa (ö. 1494) şehri sırayla yönetmiş, Amasya'da camilerden, medreselerden, imaretlerden ve hamamlardan oluşan külliyeler yaptırmışlardı. Vakıf belgelerine göre aile, Amasya ve çevresinde dört han, bir bedesten, birçok dükkân, altı değirmen ve on bir hamamdan gelir sağlıyordu. Üveys Bey'in bu yapı ve vakıflarla ilişkisi metinde belirtilmez.
Kaynakça
Birincil kaynaklar
- Abdîzâde Hüseyin Hüsâmeddîn Yasar, Amasya Tarihi, Amasya Belediyesi Kültür Yayınları, 2022, 7. Cilt, s. 375–375. amasya.bel.tr
Akademik çalışmalar
- Fahameddin Başar, "Yörgüç Paşa", TDV İslâm Ansiklopedisi, c. 43, 2013, s. 566-567. https://islamansiklopedisi.org.tr/yorguc-pasa
Diğer kaynaklar
- Mustafa Çağhan Keskin, "Foundations and Real Estates of Yorguc Pasha Family Through The Ottoman Endowment System", 22nd Annual European Real Estate Society Conference, İstanbul, 2015. https://eres.architexturez.net/node/170792