Eşref Ali Çelebi-Emîr Hamzazâde

Günümüz Türkçesiyle

Amasyalıdır. Karahisârî Emir Seyyid Hamza Çelebi'nin soyundan Seyyid Mehmed Çelebi'nin oğludur. Amasya'da Kadızâde Küçük Hoca Mehmed Ali Efendi'den ilim tahsil edip müderris ve kadı oldu. Bir süre Amasya nakîbü'l-eşrâf kâim-makâmı (seyyid ve şeriflerin başkanının vekili) da olup 1071'de [1660-61] öldü. Ünlü kadılardan olup edip, şair ve kâtipti.

Açıklamalar ve Araştırma

Metindeki Eski Kelimeler

• mahdûm: oğul
• nakîbü'l-eşrâf: seyyid ve şeriflerin kaydını tutan, onların işlerine bakan görevli
• kâim-makâm: vekil
• meşâhîr-i kudât: ünlü kadılar
• edîb: edebiyat bilen, yazı sanatında usta kişi
• kâtib: yazı işlerine bakan kimse

Hamzazâde Ailesi

Madde başlığındaki "Emîr Hamzazâde" adı, Eşref Ali Çelebi'nin soyundan geldiği Hamza Çelebi'ye göre verilmiştir. Hüsameddin'in kayıtlarında Amasya'da "Emîr" lakabını taşıyan seyyid aileleri yer alır; bir önceki maddede anılan Eşref Mehmed Çelebi de "Küçük Emîr" diye bilinir. Bu iki Eşref'in aynı ailenin kolları olup olmadığı metinden anlaşılmaz. Hamza Çelebi'nin "Karahisârî" olarak anılması hangi Karahisar'a gönderme yaptığını da açık etmez, çünkü Anadolu'da birden çok yerleşim bu adı taşır.

Nakîbü'l-eşrâf Görevi

Hüsameddin, Eşref Ali Çelebi'nin bir süre Amasya nakîbü'l-eşrâfı adına vekâlet ettiğini belirtir. Bu görevin hangi yıllarda ve kimin yerine yürütüldüğü yazılı değildir. Kadızâde Küçük Hoca Mehmed Ali Efendi'ye, Eşref Ali Çelebi'nin kadılık yaptığı yerlere ve yazdığı şiirlere dair başka kaynaklarda bilgiye rastlanmadı.

Kaynakça

• Abdîzâde Hüseyin Hüsâmeddîn Yasar, Amasya Tarihi, Amasya Belediyesi Kültür Yayınları, 2022, 7. Cilt, s. 336–336. amasya.bel.tr