Özgün Metin

Vezin: fe‘ilātün mefā‘ilün fe‘ilün

Ḳoma elden ölince ‘ışḳı Münīr
Her kişi ṣan‘atında yarlıġanur

Günümüz Türkçesiyle

1. Münîr, ölünceye kadar aşkı elden bırakma; herkes kendi sanatı (işi, uğraşı) içinde bağışlanır.

Edebî ve Tarihî Yorum

Şiirin Yapısı

Neşirdeki ikinci müfred "fe‘ilātün mefā‘ilün fe‘ilün" vezniyle yazılmış tek beyittir; neşirde vezin "Feilün" diye basılmıştır, bu bir dizgi hatasıdır. Mısralar "Münīr" ve "yarlıġanur" kelimeleriyle biter ve kafiyelenmez; Kubbealtı Lugatı'nın müfred tanımındaki kafiyesiz tek beyit budur. Ersoy girişte dokuz müfredin yalnız Vatikan nüshasında bulunduğunu ve hepsinin Türkçe olduğunu yazar. Kime ve ne zaman yazıldığı bilinmemektedir.

Anlam ve Söz Sanatları

Beyit, aşkı bir meslek ya da sanat gibi gören bir düşünceye dayanır: herkes kendi işinde bağışlanacaksa, âşığın bağışlanacağı yer de aşktır. Kubbealtı Lugatı "yarlıgamak" fiilini Allah'ın birinin suçunu bağışlaması, mağfiret etmesi diye açıklar. Eski Türkçe kökenli bu fiil, Münîrî'nin şiirlerinde dikkat çeken arkaik kelime kullanımının bir örneğidir; TDV de şairin şiirlerinde pek çok arkaik kelimeye rastlandığını belirtir.

İkinci mısra bir atasözü havası taşır. TDV, Münîrî'nin atasözlerini ve deyimleri şiire yerleştirme geleneğinde başarılı olduğunu kaydeder; ancak "her kişi sanatında yarlıganır" sözünün yerleşik bir atasözü olup olmadığını doğrulayamadık. Mahlasla kendine seslenen şair, kısa bir hüküm cümlesiyle öğüdünü gerekçelendirir.

Kaynakça

Birincil kaynaklar

Akademik çalışmalar

Kitaplar

Çevrimiçi kaynaklar