Şehzade Bayezid'in "biz" diliyle konuşan gazeli: yokluk ülkesinin beyi, kapısında belâ askerleri, yanak sayfasındaki İhlâs sûresi ve kulunu anmayan sultan.
"-malu degül" redifli bu gazelde Münîrî işret meclisinin kurallarını sayar; kadeh kayığını şarap denizine salar ve rintlikte kazanılan adı zühde feda etmez.
Kara Fazlî'nin "-dür" redifli gazeli: al giyip bülbüle al eden gonca, rüzgâra eğilen servi, reyhana benzetilince perişan olan sümbül ve ihmal edilen âşık.
Şehzade Bayezid'in Şeyhî'ye yazdığı "istemez" redifli nazire: köşkü, sofrayı, hayat suyunu ve sultanın hil'atini reddeden kanaat sahibinin portresi.
Münîrî bu gazelde sevgilinin yüzünü bir mushafa, zülfünü Cebrail'e benzetir; ben, zülüf ve kaşları cim, dal ve ra harfleriyle okur, sonda Allah'a yönelir.
Kara Fazlî'nin "durur" redifli gazeli: bir iki günlük konak olan dünya, iki kadeh gibi kanlı gözler, meyhane köşesinde yatak ve sabah gibi alnı açık, yüzü ak bir şair.
Şehzade Bayezid'in "-es" kafiyeli gazeli: saç kafesindeki can kuşu, goncanın yanındaki diken, dudak şarabına konan sinek ve tac u tahta yeğlenen bir lokma, bir hırka.
Münîrî bu gazelde "gül" kelimesini hem çiçek hem gülmek emri olarak kafiyeye üç kez sokar; gülle başlayan söyleyiş aşk ateşinde yanıp kül olan âşıkla kapanır.
Kara Fazlî'nin zengin kafiyeli beş beyitlik gazeli: yâr ve diyardan ayrılık, başa alınan zülf sevdası, pîr-i muganın ayağına düşen âşık ve dikenle oturan gül.
Şehzade Bayezid'in nüshada "tamamlanmamış gazel" diye kaydedilen dört beyitlik şiiri: dünyayı kafes gören âşık, İsa nefesli sevgili ve bala konan sinek.
Münîrî bu gazelde kaşa benzediğine dair berat alan hilali, zülfün Hintlisinden açılan falı ve köpek rakibi dost edinen sevgiliyi kaht-ı rical deyimiyle anlatır.
Kara Fazlî'nin "bulunur" redifli yek-âhenk gazeli: dünya bahçesinde eşi bulunmayan gül, gönül bülbülü, servi boy ve sümbül zülf, sade Türkçeye yakın bir söyleyişle.
Şehzade Bayezid'in "-es" kafiyeli üçüncü gazeli: hiç gülmemiş âşık, bala can veren sinek, gül mevsiminde dönen kadeh ve padişahtan el tutmasını isteyen son beyit.
Münîrî bu gazelde vuslatı mal bulmanın sevincine benzetir, yanaktaki beni bir yazının noktası sayar ve "bal tutan parmağını yalar" sözüyle dudağın hayalini anlatır.
Kara Fazlî'nin "-lar" redifli gazeli: hileye başlayınca baş kesen zülf, lale gibi kara yaralar, şafağı kızartan gözyaşı, yol kesen haramî gözler ve benzeri görülmemiş göz ile kaş.
Şehzade Bayezid'in "eylemiş" redifli gazeli: perçem ile bakışın el birliği, Yusuf'un suretinde çizilen güzellik, Kassâm-ı Ezel'in bölüşümü ve 68. gazelle ikizliği.
Münîrî bu gazelde güzelin göz, ağız, kaş ve zülfünü harflere benzetir; harfler her beyitte cedel, amel, remel, asel ve ecel kelimelerini yazarak kafiyeyi kurar.
Kara Fazlî'nin "-dur" redifli rindane gazeli: aşkı bilmeyenin asıl hasta sayılması, sofuya kadeh dersi, gül mevsiminde perhizin güçlüğü ve kavuşmaya engel ar belası.
Şehzade Bayezid'in dört beyitlik "eylemiş" redifli gazeli: saç ile bakışın avı, "ahsen-i takvîm" telmihi, nakkaş sıfatları ve 67. gazelin kısa ikizi olarak yapısı.
Münîrî bu gazelde gözyaşını haberciye, dudağı gökten inen sofraya benzetir; sol yanından kalkmış zahidi ve kendini sevgilinin köpeğine armağan eden âşığı anlatır.
Kara Fazlî'nin "ider" redifli gazeli: ok kirpik ve kılıç gamze, taşın nakşını aşındıran su, gözyaşından çekilen tılsım dairesi ve şeker saçan papağan gibi bir şiir.
Şehzade Bayezid'in "-ûş" kafiyeli işret gazeli: aklı baştan ayağa götüren lâl kadeh, kaftanlı servi, kıl kadar ince bel ve sevgi yudumuyla kendinden geçen şair.
Münîrî bu gazelde göz bebeğine dönüp bakmayan gözyaşını mahşer gününe, sevgilinin eşiğine ulaşamayan yaşı da doğru gitmeyen bir yolcuya benzetir.
Kara Fazlî'nin "ider" redifli gazeli: ahını ok eden gönül, yeri göğü bir eden gözyaşı, zülfün küfrü, elif gibi yükselen ah ve aslanlık taslayan fare kadar sofu.
Şehzade Bayezid'in "âteş" redifli gazeli: dünyayı yakan âh dumanı, yedi cehennemden ağır ayrılık, Ceyhun gibi gözyaşı ve aklı yağmalayan Tatar saç.
Münîrî "değil" redifli bu gazelde benin tanesine meyletmeyen zahidi, rakibin "neyin oluyor" sorusunu ve ihtiyarken bir gence gönül veren âşığı anlatır.
Kara Fazlî'nin "-ın sever" redifli gazeli: candan çok sevilen dudak, bağını ve zindanını seven gönül, başını top etmek için zülf çevgânını seven âşık.
Şehzade Bayezid'in "'arz" redifli gazeli: hâlini sevgiliye sunacak kimse bulamayan âşık, inleyen bülbül, rakiplerden saklanan sır ve hekimden istenen lâl dudak.
Münîrî "değil" redifli bu gazelde hem-dem cinasıyla açılır, başını bağlayan goncayı, bülbülün gözünden gelen gülsuyunu ve zemzem olmayan çene kuyusunu anlatır.
Kara Fazlî'nin "-den ṣor" redifli gazeli: ateşten gömlek gibi aşk, Ferhad'a sorulan tatlı gam, bülbüle sorulan cennet, kanlı kefenli lale ve İsa gibi dirilten dudak.
Şehzade Bayezid'in "haz" redifli, divanda nadir vezinli gazeli: güzellikten zevk almayan zahit, feryattan hoşlanan gül ve cennet hurisine yeğlenen sevgili.
Münîrî bu gazelde kirpiğin sararmış yüze kanlı yaşla çektiği cetveli ve baş ağrısını gideren eşiği anlatır, hastalığına gelmeyen sevgiliyi cenazesine çağırır.
Kara Fazlî'nin "muẓaffer" kelimesiyle cinas kuran gazeli: gönül ülkesini fetheden Muzaffer adlı şah, baş vermeyene server denmemesi ve yüzüne kara sürülen ay.
Şehzade Bayezid'in "ayn" harfiyle biten tek Türkçe gazeli: aşkın getirdiği türlü olaylar, vuslat şerbeti, aslına dönen miskin gönül ve keskin kılıç çeken bakış.
Münîrî bu gazelde güzelliği Hakk'ın nuru sayar, saçı yaraya konacak fitile benzetir ve sevgilinin gül yüzünü anmanın Halil'in ateşini gül bahçesine çevirdiğini söyler.
Kara Fazlî'nin "oḳur" redifli gazeli: yüz mushafından okunan Kur'an, başucunda Yâsîn okuyan oklar, Câmî'nin Bahâristân'ı ve Sâdî'nin Gülistan ile Bostan'ı.
Karekod · QR code
Bu sayfanın karekodudur. A5 olarak yazdırıp asabilir ya da yapıştırabilirsiniz; okutan kişi doğrudan bu içeriğe ulaşır.
This QR code links to this page. Print it on A5 and post it anywhere; scanning it opens this content.