Kara Fazlî'nin "degül mi" redifli gazeli: yüz mumunda yanan pervane gönül, sarhoş gamze, hazinesi viranede saklı gönül, şahın zülfüne el katan tarak ve meyhane.
Şehzade Bayezid'in kışın bile gül bahçesi zevki veren şarabı, gereksiz kalan çalgıcıları ve gönlü saman çöpü gibi kapan kehribar dilberi anlatan meclis gazeli.
Münîrî bu gazelde ciğer köşesi gibi büyüttüğü gözyaşının dilenciye dönüşünü, sevgilinin dudağı karşısında utanıp yere geçen zemzemi ve yedi iklime yayılan şöhretini anlatır.
Kara Fazlî'nin Muhibbî'ye nazire olan "-āfī" kafiyeli gazeli: saf, sofa, safa ve sofu ses oyunu, elif boy ile lâm zülüf, Kaf dağı ile kâf harfi ve nazım pazarının sarrafı.
Şehzade Bayezid'in "üzre" redifli gazeli: şekere konmuş sinek gibi ben, can verirken yetişen Hızır dudak ve "baş üstüne, göz üstüne" diyen teslimiyet.
Münîrî bu gazelde sarhoş gözün gönül ülkesine saldığı velveleyi, iki dünyayı bir hardal tanesine saymayan sevgiliyi ve göğü meşalelerle dolduran ahını anlatır.
Kara Fazlî'nin Latîfî tezkiresinde kalan çift kafiyeli üç beyti: aşkla çılgın âşık ile güzellikle süslü sevgili, Kays ile Leylâ'ya denk iki ad ve evde baş başa kalma dileği.
Şehzade Bayezid'in bir şehirde gördüğü ay yüzlü sevgiliyi anlattığı gazel: Semerkand ve Buhara'da benzeri olmayan güzel, derman olmayı reddeden İsa nefesli dudak.
Münîrî bu gazelde gamla dost olmayı öğütler, "dem bu demdür" diyerek anı yaşamaya çağırır ve sevgilinin ince vasıflarını yazarken kalemine kıl takıldığını söyler.
Kara Fazlî'nin Latîfî tezkiresinde kalan tek beyti: sevgilinin güzelliğini her an seyredebilmek için bedeninde yüz bin göz yaratmayı dileyen âşığın mübalağası.
Şehzade Bayezid'in vuslat bayramına eremeyen âşığın gazeli; Kılıç onu padişahtan merhamet bekleyen şiirler arasında gösterir, ney beyti Mevlevilik tartışmasına konu olmuştur.
Münîrî bu gazelde Hicr suresinden "nefaḫtü fīh" iktibasıyla sevgilinin dudağının can verişini fakihe karşı savunur ve kanaat ülkesini Arapça bir mısrayla kutlar.
Kara Fazlî'nin Âşık Çelebi tezkiresinde kalan cinaslı gazeli: Karadeniz ile Akdeniz, bendeniz ile ben deniz, buğday tanesi gibi sararan beniz ve sineye dikilen ok.
Şehzade Bayezid'in sevgilinin kaşını bayram hilaline benzettiği "eyle" redifli gazeli; vuslatsız bir bayram ve kulak asmayan dilbere sunulan şiir incileri.
Şehzade Bayezid'in "unutma" redifli gazeli: bülbül, Yakup ve İskender kılığında unutulmamayı dileyen âşık; Kılıç'a göre muhtemelen Kanuni'ye yazılmış bir yakarış.
Münîrî bu gazelde gönülden gönüle açılan pencereyi, ah dumanında boğulan can kuşunu ve insan gözünü ancak bir avuç toprağın doyurduğunu dil cinasıyla anlatır.
Kara Fazlî'nin Riyâzî ve Kâfzâde tezkirelerinde kalan soru-cevaplı beyti: cevrin sonunu soran âşığa sevgilinin "sonunda can vereceksin" diye verdiği cevap.
Şehzade Bayezid'in kanlı kefeniyle sevgilinin eşiğine gelen âşığı anlatan gazeli: mektubun yetmediği dert, Yusuf'un gömleği ve gönlün gözlerini açacak tek söz.
Münîrî bu gazelde ürkmüş kuş gibi yuvasına dönmeyen gönlü, kömürden süzülen şaraba benzeyen gözyaşını ve servi boylu sevgiliye el uzattığı için elleri kesilen çınarı anlatır.
Kara Fazlî'nin Riyâzî tezkiresinde kalan tek beyti: sevgilinin penceresinden giren ışıktaki zerreleri, ay yüzlüye inmek isteyen güneşin dayadığı merdiven sayan bir hüsn-i talil.
Şehzade Bayezid'in ilk görüşte gelen aşkı anlatan gazeli: zülfü zincir yapılan deli gönül, pervaneye yanmayı öğreten âşık ve zülfe dokunmasına izin verilen tarak.
Münîrî bu gazelin her beytini "dil eme" ve "dileme" sesleri üzerine kurar; sevgilinin dudağı gönle em olur, âşık beşikteki bebek gibi ciğer kanıyla avunur.
Kara Fazlî'nin Riyâzî ve Kâfzâde tezkirelerinde kalan beyti: âşıklara sevgilinin yanağının kırmızı gül olarak yettiğini söyleyip bülbüle bahçedeki gülü unutturan nükte.
Şehzade Bayezid'in hekim ile aşk hastası çerçevesinde kurduğu "ile" redifli gazeli: merhemle onmayan yara, Cem'in kadehi ve hastayı iyileştiren İsa nefesli sevgili.
Münîrî bu gazelde "âl" kelimesinin hile, soy ve kırmızı anlamlarıyla oynar; kara gözlerin hilesini, gönül kalesinin düşüşünü ve kanlı yaşın şafağa vuran kızıllığını anlatır.
Kara Fazlî'nin Riyâzî tezkiresinde kalan iki beyti: hançerin ve zülfün ucundan dökülen kanlar, ayrılık okuyla yarılan yürek ve vuslat merhemi isteyen âşık.
Şehzade Bayezid'in "bir gün bir gice" redifli gazeli: sevgiliyi bir gün bile göremeyen, onu âlemde arayan ve bir gün bir gecelik vuslatı dünyadaki cennet sayan âşık.
Münîrî bu gazelde yas, Yâsîn ve yay kelimelerini aynı ses öbeğinde buluşturur; karalara bürünen perçemi, Yâsîn'e erişemeyen âşığı ve kaş yayının okunu anlatır.
Kara Fazlî'nin Riyâzî tezkiresinde kalan tek beyti: sevgilinin yanağını anarak dağa düşen âşığın gözyaşlarıyla dağın çayıra, çayırın bağa, bağın çiçeğe dönmesi.
Şehzade Bayezid'in "içinde" redifli gazeli: ateşte semender, gözyaşında batan gemi, bela çölünde toprağa karışmış gönül ve kabirde mağara dostu olacak bir sevgi.
Münîrî bu gazelde dudak kadehinden tövbe için istihareye yatan âşığı, taş kesilmiş gönlü ve mahmurluğa şeker isteyen âşığa verilen alaycı cevabı anlatır.
Kara Fazlî'nin Kâfzâde tezkiresinde kalan tek beyti: kaşı yay sevgilinin oklarından incinen gönlü "Adama iyilik batar" atasözüyle mazur gösteren bir irsal-i mesel.
Şehzade Bayezid'in hükümdarlık diliyle yazdığı gazeli: Rum'da sultanlık eden Arap saç, Süleymanlığa kalkan karınca asker ve kapıda kapıcılık için can veren uzak ülke şahları.
Münîrî bu gazelde âb-ı hayata batmış benin kana susamasını, yırtık yakalara şaşan goncaları ve sevgilinin dişlerini anlatırken divanına inci döken şiirini dile getirir.
Kara Fazlî'nin Kâfzâde tezkiresinde kalan tek beyti: feleklerin birbiri üstünde dönüşünü ve güneşin hareketini ay yüzlü sevgilinin güzelliği için çıkan bir kavgaya bağlayan nükte.
Şehzade Bayezid'in "'ışkına" redifli gazeli: sevgili uğruna içilen zehir ve ciğer kanı, işini bırakan âşık ve son beyitte "Yaratıcı aşkına" diye bir öpücük isteyen şair.
Karekod · QR code
Bu sayfanın karekodudur. A5 olarak yazdırıp asabilir ya da yapıştırabilirsiniz; okutan kişi doğrudan bu içeriğe ulaşır.
This QR code links to this page. Print it on A5 and post it anywhere; scanning it opens this content.